Windykacja i dochodzenie należności

Europejski nakaz zapłaty - dłużnik za granicą

Gdy kontrahent z innego kraju Unii nie płaci, odzyskanie należności bywa trudniejsze niż od dłużnika krajowego - ale są do tego specjalne narzędzia. Jednym z nich jest europejski nakaz zapłaty. Poniżej wyjaśniam, kiedy się przydaje i jak działa.

Czym jest europejski nakaz zapłaty

Europejski nakaz zapłaty to procedura przewidziana w rozporządzeniu unijnym (rozporządzenie (WE) nr 1896/2006), stworzona do dochodzenia bezspornych roszczeń pieniężnych w sprawach transgranicznych w sprawach cywilnych i handlowych. Typowo chodzi o niezapłacone faktury, gdy strony znajdują się w różnych państwach członkowskich. Procedura obowiązuje w całej UE z wyjątkiem Danii.

Jak wygląda procedura

W uproszczeniu wierzyciel składa wniosek na standardowym formularzu. Jeśli spełnia on wymogi, sąd wydaje europejski nakaz zapłaty. Jeżeli dłużnik nie wniesie sprzeciwu w przewidzianym terminie, nakaz staje się wykonalny i co do zasady może być egzekwowany w innych państwach Unii bez dodatkowych formalności. To duża zaleta przy dłużnikach zagranicznych.

Co, gdy dłużnik wniesie sprzeciw

Jeżeli dłużnik złoży sprzeciw w terminie, sprawa zwykle toczy się dalej jako zwykłe postępowanie sądowe. Dlatego europejski nakaz zapłaty sprawdza się przede wszystkim przy roszczeniach, które są dobrze udokumentowane i realnie bezsporne - tam, gdzie spór jest prawdopodobny, od razu trzeba liczyć się ze zwykłym procesem.

Alternatywy

Europejski nakaz zapłaty to nie jedyna droga. Dla mniejszych roszczeń transgranicznych istnieje odrębne europejskie postępowanie w sprawie drobnych roszczeń. W obrocie krajowym działa z kolei polski nakaz zapłaty, w tym elektroniczne postępowanie upominawcze prowadzone przez e-sąd - to jednak rozwiązanie dopasowane do sytuacji, w których adres dłużnika do doręczeń znajduje się w Polsce. Wybór właściwej ścieżki zależy od tego, gdzie jest dłużnik, jak duże jest roszczenie i czy jest sporne.

Uważaj na przedawnienie

Przed skierowaniem sprawy warto sprawdzić nie tylko termin płatności, ale też czy roszczenie nie jest przedawnione i czy bieg przedawnienia nie został przerwany (na przykład wcześniejszą czynnością sądową, mediacją czy uznaniem długu przez dłużnika). Działanie w odpowiednim czasie chroni roszczenie przed utratą możliwości dochodzenia.

Egzekucja i działanie na odległość

Uzyskany tytuł trzeba jeszcze wykonać. Po nadaniu wykonalności egzekucję prowadzi komornik, który może sięgnąć do rachunków, wierzytelności i majątku dłużnika. Całość - od wezwania, przez uzyskanie nakazu, po egzekucję - można prowadzić za pośrednictwem pełnomocnika, bez konieczności osobistego udziału na każdym etapie.

Masz podobną sprawę?

Pierwsza analiza sprawy jest bezpłatna. Opisz krótko sytuację, a podpowiem, jakie masz możliwości i co warto zrobić w pierwszej kolejności.

Umów konsultację lub zadzwoń: 693 70 70 78

Najczęstsze pytania

Kiedy warto skorzystać z europejskiego nakazu zapłaty?

Przede wszystkim przy bezspornych roszczeniach pieniężnych w sprawach transgranicznych w UE - typowo niezapłaconych fakturach, gdy strony są w różnych państwach członkowskich. Jeśli dłużnik prawdopodobnie będzie się bronił, trzeba liczyć się ze zwykłym procesem.

Czy nakaz wydany w jednym państwie UE można egzekwować w innym?

Co do zasady tak. Jeżeli dłużnik nie wniesie sprzeciwu w terminie, europejski nakaz zapłaty staje się wykonalny i może być egzekwowany w innych państwach Unii bez dodatkowych formalności (procedura obowiązuje w UE poza Danią).

Co się dzieje, gdy dłużnik wniesie sprzeciw?

Wniesienie sprzeciwu w terminie zwykle powoduje, że sprawa toczy się dalej jako zwykłe postępowanie sądowe. Dlatego europejski nakaz zapłaty najlepiej sprawdza się przy roszczeniach dobrze udokumentowanych i realnie bezspornych.

Czym różni się europejski nakaz od polskiego?

Polski nakaz zapłaty, w tym elektroniczne postępowanie upominawcze (e-sąd), działa w ramach polskiego systemu i pasuje głównie, gdy adres dłużnika do doręczeń jest w Polsce. Europejski nakaz zapłaty jest przeznaczony do spraw transgranicznych między stronami z różnych państw UE.

Czy mogę dochodzić długu, nie będąc w Polsce?

Tak. Zarówno wierzyciel krajowy, jak i zagraniczny może działać przez pełnomocnika - od wezwania do zapłaty, przez postępowanie sądowe, po egzekucję komorniczą - bez konieczności osobistego stawiennictwa na każdym etapie.

Radca prawny Robert Staszewski, Wrocław

Prowadzę sprawy rozwodowe i rodzinne, o odszkodowania i zadośćuczynienia, windykacyjne oraz obsługę prawną firm. Jeśli potrzebujesz pomocy, napisz na kancelaria@robertstaszewski.pl lub zadzwoń 693 70 70 78.

Ten artykuł ma charakter ogólny i informacyjny i nie stanowi porady prawnej ani opinii prawnej. Każda sprawa jest inna, dlatego w swojej sprawie skonsultuj się z radcą prawnym.